سال ششم

دو تير 1387

 

 

صفحاتی هميشه‌گی

از روزهای گذشته

طبقات

هم‌راهان

درباره‌ی دوهفته‌نامه

 

 

 

نامه‌رسان

info [@] forough [.] net

 

 

 

هم‌راهی با «فروغ»

كدهايی برای هم‌راهی

 

 

برای اين كه فروغ را به خوبی ببينيد، قلم ياقوت را اگر بر دست‌گاه خود نداريد، نصب كنيد.

 

© 1381 تا 1387

برداشت مطلب از «فروغ» به شرط ذكر مأخذ، نام صاحب اثر و اعلام نشانی مجله مانعی ندارد.

 

A Cultural Discussion on Iconography of Martyrs Images, by Saleh Tasbihi A Review on the Show Series: "Road to Avonlea" - by K. Ahmadi

 

قالی بی‌گل (يك)

بخش نخست سلسله نوشته‌يی از صالح تسبيحی در باره‌ی ديوارنگاره‌های شهدا

نحوه‌ی مرگ با گمان باقی‌‌مانده‌گان ارتباط مستقيم دارد. بد يا خوب، آن‌چه در نهايت آدمی را در قضاوت ديگری و ديگران قرار می‌دهد، همين نحوه‌ی مردن اوست. مرگ دو جنبه‌ی مشخص دارد. واضح و تند و روشن با جامه‌گان سياه در انتهای زنده‌گی ايستاده و صدايمان می‌زند.

چيستی مرگ و اين كه در عالم ديگر چه می‌گذرد، يا سؤال‌هايی كهنه و بی‌جواب مانده هم‌چون شك يا اطمينان از حضور روح در ميان ما، الآن مورد بحث نيست. چه‌گونه‌گی ورود به مرگ اما، به‌عنوان مرحله‌ی رابط ميان زنده‌گان و مرده‌گان،‌ برای اين نوشته حكم اتكا و تأمل را دارد. چه‌گونه‌گی مُردن، بنا بر تعداد نفرات آدمی ... ادامه

 

از رنج مميزی (دو)

بخش دوم مرور انتقادی شادی بيان در باره‌ی مميزی و سانسور در حوزه‌ی نشر

در بخش نخست از اين نوشته، به خلاصه‌يی از مقدمه‌ی کتاب ارزش‌مند «مميزی کتاب، پژوهشی در هزار و چهارصد سند مميزی کتاب در سال 1375» پرداخته شد. اگر از خواندن آن غافل نشده باشيد، با علل ايجاد مميزی و آثار تخريبی آن، به ويژه در غيبت ساز و کارهای مناسب و قانونی در اجرای اين امر، آشنا شده‌ايد.

در اين فرصت تصميم دارم نمونه‌هايی از مميزی کتاب در دو حوزه‌ی شعر و ضرب المثل را که در سال هفتاد و پنج صورت پذيرفته است، به هم‌راه قضاوت بررسان، عينا از کتاب نام‌برده نقل کنم ... ادامه

 

 

 

بازآفرينی تحليل «قصه‌های جزيره»

مروری بر يك مجموعه‌ی تلويزيونی، برای روز «مادر»، توسط كاوه احمدی علی‌آبادی

«قصه‌های جزيره» از جمله سريال‌های تلويزيونی‌ست که توانسته بدون اين که از جذابيت‌های داستانی‌اش بکاهد، مضامينی انسانی و اخلاقی را به نمايش گذارد و بدون آن که دچار شعارزده‌گی يا اغراق شود، مطالبی معنوی را سبک و سنگين کرده و ارائه کند و اين نگاه نافذ و حرکت ظريفی را طلب می‌کند که هر سريالی قادر به تحقق‌اش نيست ... ادامه

 

 

 

 

زنان پارس

 

بررسی توان‌مندسازی زنان در ايران

با تأكيد بر رسانه‌‌ها و كتاب‌های درسی

مقاله‌ی تحقيقی از فريده پورگيو

... در ايران چندين تحقيق در مورد نقش زن در کتاب‌های درسی ابتدايی صورت پذيرفته است. برای مثال، پژوهشی که با عنوان تصوير زن در کتاب‌های فارسی ابتدايی (از سال 1364 تا 1357) انجام شده، تأکيد بر اين مسأله دارد که بين محتوا و واقعيت‌های جامعه فاصله‌ی فاحشی وجود دارد. پژوهشی که به وسيله‌ی مؤسسه‌ی مطالعات و تحقيقات فرهنگی با عنوان بررسی نحوه‌ی معرفی نقش و سيمای زن در کتاب‌های درسی پنچ پايه‌ی دوره‌ی ابتدايی در سال 1368 انجام شده، نشان‌گر آن است که اکثريت قريب به اتفاق مشاغل خارج از منزل (89.7 درصد) مربوط به مردان و تنها 10.3 درصد آن‌ها به زنان اختصاص داشته است ... ادامه

 

نقش جامعه‌پذيری جنسيت در تبعيض (يك)

بخش نخست از يك پژوهش دانش‌گاهی از مريم ياسمين

آدمی زن زاده نمی‌شود، آدمی زن می‌شود!

سيمون دوبووار

در طول تاريخ اجتماعی زنده‌گی بشر اسطوره‌ی تبعيض به نفع مردان به طور طبيعی و ابدی همواره وجود داشته و دارد و مردان و زنان با اين تعصب و پيش‌داوری به دنيا می‌آيند، خو می‌گيرند و تربيت می‌شوند.

يکی از عمده‌ترين عوامل مؤثر بر ايجاد، تقويت، تداوم و انتقال تبعيضات جنسی در جامعه و در ميان نسل‌های مختلف مفهومی‌ست به نام جامعه‌پذيری جنسيتی.

«از همان ابتدای شروع كار مطالعات زنان، فمينيست‌ها تلاش می‌كردند كه ريشه‌ی تفاوت جنسيتی را بر مبنای تفاوت زيست‌شناختی موجود ميان زن و مرد ندانند، بل‌كه اين تفاوت را نتيجه‌ی فرآيند شكل‌گيری تاريخی فرهنگی اجتماعی و يا به عبارت ديگر نتيجه‌ی فرآيند جامعه‌پذيری بدانند.» ... ادامه

 

 

 

رابعه، خورشيد بلخ (دو)

بخش دوم از سلسله مطالبی در باره‌ی رابعه بنت كعب از محمود كوير

عطار در تذكرة الاوليا به ستايش رابعه می‌پردازد و در منطق الطير، الاهی نامه و مصيبت نامه حكاياتی از او نقل می‌كند و او را بر مردان برتری می‌دهد.

عطار در پاسخ پرسنده‌گان می‌نويسد: «اگر كسی گويد كه ذكر او در صف رجال چرا كردی؟ گوييم خواجه‌ی انبيا عليه الصلوة والسلام می‌فرمايد كه: "ان الله لاينظر الی صوركم؛" كار به صورت نيست به نيت نيكوست.» ... ادامه

 

چهره‌ی ما، در آيينه‌ی كلام سعدی

برگ تازه‌يی از «نفسی بيا و بنشين» به روايت عبد الرحيم ثابت

«در اخلاق درويشان» عنوان باب دوم گلستان است. سعدی در اين باب ضمن حکايت‌هايی به آسيب‌شناسی و نقد روان و رفتار و شناخت نهانی‌های دل و درون مدعيان پارسايی و زهد و درويشی می‌پردازد ... استخراج اين موارد از متن فرهنگ و ادب، و دسته‌بندی و نقد و تحليل موارد استخراج شده، می‌تواند به سان آيينه‌يی نمايش‌گر سيمای ما باشد و ما را به خطوط ناساز آن آگاه کند ... روشن است که در نبود تصويری واضح از چهره‌ی خود، به شناخت درست خويش نائل نمی‌شويم و بسا که در عالم وهم و پندار از چهره‌ی ناساز خود، نقشی زيبا و دل‌پذير می‌زنيم و شيفته‌ی اين نقش خيالی می‌شويم و بدان می‌باليم و می‌نازيم در وصف خود ديوان ديوان قصيده و غزل می‌سازيم ... ادامه

 

 

 

 

رنگ كلمه: چهار طرح و يادداشت از دو شاعر و نويسنده

آثاری از

انسيه سياوش و سيد محمد مهدی شهيدی

... بخوانيد

 

 

 

پروانه و كارد

داستانی كوتاه از ايرج كيا

كارد را به زحمت توانست بيرون بكشد. اول می‌خواست همان‌طور بگذار باشد، اما بعد ديد مشكل می‌شود كه با كاردی كه تا دسته فرو رفته اين‌ور و آن‌ور بكشاندش. خودش را روی صندلی رها كرد و از جيب اوركت آمريكايی كه روی ميز افتاده بود پاكت سيگاری بيرون كشيد. يكی روشن كرد و با لذت و ولع دودش را فرو برد و به آرامی از دهان و بينی بيرون داد و به خون لزج و سرخی كه از تابش نوری كه از پنجره راهی برای خود باز كرده بود برق می‌زد، خيره ماند.

"حتم دارم زياد درد نكشيده."

اصلا فكر نمی‌كرد كار به اين راحتی تمام شود.

"مرتيكه‌ی عوضی! هزار بار ازش خواهش كردم، التماس كردم ... ادامه

 

ما همه از دسته می‌خوريم

داستانی كوتاه از وحيد آقاجانی

در روزگاران قديم، جوانی خسته و كوفته و تشنه از پيچ و خم و سنگلاخ كوره‌راه خشك كوهستانی بی‌آب ‌و علف و تيغ آف‌تاب ظهر تابستانی، به كلبه‌ی محقر و متروكه‌مانندی می‌رسد و كوبه بر در می‌كوبد. دقيقه‌يی بعد، در نيمه‌باز می‌شود و پيرزنی فرتوت و در خود مچاله‌شده از پشت آن ظاهر می‌شود. قد را به گمان خود راست می‌كند و كلمات را در دهان بی‌دندان‌اش می‌غلتاند و با خنده فرسوده‌يی می‌پرسد: "چی می‌خوای جوون؟"

جوانِ از نفس افتاده دهان خشك‌اش را به سختی می‌گشايد و ... ادامه

 

گرفتار

داستانی كوتاه از معصومه مظفری

... باز تو خودم گم شدم ... گوشی رو می‌ذارم و دو باره تو تاريکی فرو می‌رم. بوی تن‌ات اتاق‌ات رو پر کرده. پر از تاريکی، پر از تنهايی. پر از خنده‌های هيستريک.

"حسين نخند!"

و ناگهان انفجار خنده‌ها در ذهن‌ات. در تصويرهای خالی ذهن‌ات و ...

"به زن‌ها اعتماد ندارم."

و من به طرز عجيبی يه زن‌ام. واقعی‌تر و حقيقی‌تر از همه‌ی زن‌ها که خودشون و زن بودن‌شون رو پنهون می‌کنن. يه زن با همه جنبه‌های زنانه ... ادامه

 

شعرهای بن‌بست ستاره

آثاری از رضا چايچی، يزدان سلحشور،

علی‌رضا مجابی (م. آذرفر)، محمود معتقدی و ايرج ضيايی

... بخوانيد

 

بازخوانی يك شعر

بازخوانی شعر «سفرنامه‌يی از ممالك محروسه» توسط علی‌اصغر عطاءاللهی

شاعر در ... بيش‌تر شعرها دريا را در گوشه‌ی اتاق می‌گذارد و شايد بيش‌ترين سفرهايش سفرهای دريايی باشد. گيرم در همان گوشه‌ی اتاق. سير انفس و آفاق او از همين اتاق است كه دريا را در گوشه‌ی آن گذاشته است. اتاق دريا را در گوشه‌ی خود دارد. بر روی ميز نيز سفرنامه‌ی ابراهيم بيك است (زين‌العابدين مراغه‌يی نويسنده‌ی سياحت‌نامه است، شاعر اما چنان اسم نويسنده را دنباله‌ی نام سياح سياحت‌نامه آورده است كه گويی ابراهيم‌بيكِ زين‌العابدين مراغه‌يی يك‌جا نويسنده‌ی واقعی سياحت‌نامه است كه طنز مخصوص خود را دارد). همه چيز برای يك سفر دريايی آماده است، اما ... ادامه

 

 

 

 
 
 

 

فهرست كوتاهِ مطالب اين شماره:

   انديشه و نگاه انتقادی

قالی بی‌گل (يك) / از رنج مميزی (دو)

   ê هنرهای تصويری

بازآفرينی تحليل «قصه‌های جزيره»

   ê زنان پارس

بررسی توان‌مندسازی زنان در ايران / نقش جامعه‌پذيری جنسيت در تبعيض (يك)

   ê فرهنگ و ادب برای هميشه

رابعه، خورشيد بلخ (دو) / چهره‌ی ما، در آيينه‌ی كلام سعدی

   تا دل‌تان بخواهد شعر

رنگ كلمه: چهار طرح و يادداشت از دو شاعر و نويسنده

   ê كوچه‌ی آف‌تاب، بن‌بست ستاره

پروانه و كارد / ما همه از دسته می‌خوريم /

گرفتار / شعرهای بن‌بست ستاره / بازخوانی يك شعر

 

شماره‌ی تازه‌ی ماه‌نامه‌ی «فروغ»

تازه‌ترين نسخه‌ی چاپی مجله‌ی «فروغ»، مخصوص ماه‌های اردی‌بهشت و خرداد 1387 به تازه‌گی منتشر شده است.

مجله برای مشتركان ارسال شده و اميد كه به زودی به دست‌شان برسد. همين‌طور نسخه‌ی الكترونيكی آن هم از طريق پيوند تعبيه‌شده در پايين همين ستون قابل دريافت است.

 

توضيح و تصحيح:

1- نام يكی از هم‌كاران مجله در نسخه‌ی چاپی، در برگ شناس‌نامه اشتباه درج شده است. ضمن عذرخواهی از «غزال شولی‌زاده»، آرزو می‌كنيم ديگر چنين خطايی سر نزند!

2- در يادداشت معرفی صفحه‌ی «قيل و قال»، بيتی از «محمدعلی بهمنی» به اشتباه به مولانا نسبت داده شده است. از تمام علاقه‌مندان ادبيات به خاطر اين سهل‌انگاری درخواست بخشش می‌شود.

گفتنی‌ست كه اين دو خطا در نسخه‌ی الكترونيكی برطرف شده‌اند.

 

 
 

 

ماه‌نامه‌ی «فروغ»

نسخه‌ی كاغذی ماه‌نامه‌ی «فروغ» در حال حاضر با شمارگان اندكی منتشر می‌شود، اما اين امكان مهياست تا علاقه‌مندان نسخه‌ی الكترونيكی آن را به رايگان تهيه كنند.

در صورت تمايل به دريافت نسخه‌ی كاغذی و برای اشتراك، با نشانی مجله (info [@] forough [.] net ) مكاتبه و درخواست خود را اعلام كنيد تا شرايط اشتراك به شما اعلام گردد.

از اين پس و در ارسال شماره‌های آتی «فروغ»، از خدمات پست سفارشی بهره برده می‌شود تا نگرانی‌های مربوط به عدم وصول نسخ نشريه، هم برای مجله هم برای مشتركان، بر طرف گردد. به همين خاطر، لطفا علاقه‌مندان به اشتراك، نشانی پستی خود را به طور كامل و دقيق به مجله اعلام كنند.

 

دريافت نسخه‌ی الكترونيكی ماه‌نامه:

- شماره‌های 6 و 7 (اردی‌بهشت و خرداد 1387)

- شماره‌های 5 و 6 (بهمن و اسفند 1386)

- شماره‌ی 4 (شهريور و مهر 1386)

- شماره‌ی 3 (تير و مرداد 1386)

- شماره‌ی 2 (اردی‌بهشت و خرداد 1386)

- شماره‌ی 1 (فروردين 1386)